CHANGES IN THE MODEL OF PENAL LIABILITY OF COLLECTIVE ENTITIES IN THE POLISH LEGAL SYSTEM – A REAL BREAKTHROUGH OR A MANIFESTATION OF OPPORTUNISM?
2023, 100, No. 1
Publication date
Publishing model
License type
Field
Discipline
Language of publication
Downloads
PDF 335 KB
Number of views:78
Number of downloads:23
Crossref citations:0
Altmetric score:0
Abstract
The model of liability of collective entities for acts prohibited under penalty, introduced into the Polish legal system by the Act of 28 October 2002 (consolidated text, Journal of Laws of 2020, item 358, as amended), which entered into force on 28 November 2003, was criticized from the beginning. Time has shown that the scepticism of the representatives of the legal commentary regarding the solutions adopted at that time was fully justified. After nearly 20 years of this act being in force – systemically important yet playing a marginal role in practice – the time has come for radical changes in the model of penal liability of collective entities. The model of the so-called consequential liability of a collective entity, which depends on a preliminary ruling, i.e. on prior confirmation by a final judgment that an offense or a fiscal offense has been committed by a specific natural person, is replaced by direct liability. This was reflected in the changes introduced to the Act of 2002, which entered into force on 1 September 2022. An analysis of these changes will be used to assess the new model of criminal liability of collective entities for acts prohibited as offenses against the environment, in the normative and practical aspect.
Keywords:
Bibliography
Błachnio-Parzych A., Przepisy odsyłające systemowo (wybrane zagadnienia), ‘Państwo i Prawo’ 2003, No. 1
Błaszczyk M., Zbrojewska M., Kodeks karny skarbowy, Warsaw 2011
Błaszczyk M., Odpowiedzialność podmiotów zbiorowych za czyny zabronione jako przestępstwa skarbowe, (in:) B. E. Bieńkowska, Z. Jędrzejewski (eds), Problemy współczesnego prawa karnego. Część pierwsza, Warsaw, 2016
Gałęski M., Królikowski M., Komentarz do art. 1, (in:) M. Królikowski, R. Zawłocki (eds), Kodeks karny, Vol. I, Komentarz art. 1-116, 5th edition, Warsaw 2021
Girdwoyń K., Namysłowska-Gabrysiak B., Odpowiedzialność podmiotów zbiorowych w świetle nowego projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, (in:) M. Błaszczyk, A. Zientara (eds), Interdyscyplinarność – w nauce najciekawsze rzeczy dzieją się na styku różnych dziedzin. Księga jubileuszowa Profesor Małgorzaty Król-Bogomilskiej, Warsaw, 2021
Grzeszczyk W., Wątpliwości proceduralne związane ze stosowaniem ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, ‘Prokuratura i Prawo’ 2004, No. 1
Kala D., (in:) M. Filar (ed.), Komentarz do ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, Toruń, 2006
Kwaśniewski Z., (in:) M. Filar (ed.), Komentarz do ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, Toruń, 2006
Łakomy K., Rozdział 11. O potrzebie nowego modelu odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, skierowane przeciwko środowisku naturalnemu, § 3. Odpowiedzialność podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary na gruncie prawa polskiego, (in:) M. Pająk, K. Urbanowicz, R. Zawłocki (eds), Odpowiedzialność prawna o charakterze penalnym za delikty przeciwko środowisku naturalnemu, Legalis, 2020 [online]
Namysłowska-Gabrysiak B., Komentarz do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2004 r., K 18/03, ‘Monitor Prawniczy’ 2005, No. 9
Namysłowska-Gabrysiak B., Odpowiedzialność karna osób prawnych, Warsaw, 2003
Nowacki J., “Odpowiednie” stosowanie przepisów prawa, ‘Państwo i Prawo’ 1964, No. 3
Wilk L., Szczególne cechy odpowiedzialności za przestępstwa i wykroczenia podatkowe, Katowice, 2006